• 12 Şubat 2026

Dünyanın 8. Kıtası Büyük Pasifik Çöp Adası

Yazar: Zeynep Kasa

Plastiklerin birçoğu tek kullanımlık üretiliyor ve geri dönüştürülmesi de mümkün olmuyor. Doğada yok olması, denizlerde çözünmesi ise uzun yılları alabiliyor.

Peki, bu atıklar nereye gidiyor?

Plastik poşet, plastik pipet, plastik şişe ve daha binlerce atık nereye kayboluyor? Bu atıkların birçoğu önce denizlere sonra okyanuslara ulaşıyor. Okyanus ve deniz kirliliğinin büyük bir bölümü plastik atıklardan oluşuyor. Hatta öyle ki okyanuslara kadar ulaşan atıklar yeni bir kıta oluşturuyor. Neredeyse tamamı plastikten oluşan 8. Büyük Pasifik Çöp Kıtası.

İnsanın dünya üzerinde olan etkisinin en önemli örneği olan bu kıta, isminden anlaşılacağı üzere Pasifik Okyanusu’nda bulunuyor. Büyük çoğunluğu Hawaii ve Kaliforniya arasında bulunan kıtanın 3,5 milyon kilometrekare genişliğinde olduğu tahmin ediliyor.Yani ülkemizin 5 katı büyüklüğünde ve gün geçtikçe de büyümeye devam ediyor.

Dünyamızın bir çok yerinde çöp yığınları okyanuslarımızın ve denizlerimizin temiz geleceğini tehdit ediyor. Aynı zamanda okyanuslarda veya denizlerde yaşayan binlerce hayvan türününde yaşamı olumsuz etkileniyor. Örneğin; bazı canlı türleri deniz veya okyanus yüzeyinde kalan veya güneşin ve dalgaların etkisiyle çoğunluğu mikroplastiğe dönüşen atıkları yiyecek sanarak yiyebiliyorlar. Bazı plastik atıklar konserve kapları, plastik poşetler, pet şişeler, hasar görmüş balık ağları, deniz kuşlarının veya deniz kamlumbağalarının vücuduna takılıp yaralanmalarına yol açabiliyor. Araştırmalara göre bu atıklar son 30 yılda 700 hayvan türünün yok olmasına neden olmuştur. Ayrıca plastik atıkların sadece denizlerde yaşayan canlı türlerini değil insan sağlığını tehdit edecek etkileri de bulunuyor. Güneşin etkisiyle plastikler yavaş yavaş yanmaya başlar ve atıklardan zehirli kimyasal maddelerin salınmasına yol açar. Bu da bu atıkları yiyen hayvanlar tarafından besin zinciri yoluyla insanlara kadar ulaşır.

Ülkemizde son zamanlarda plastik kullanımı ve plastik kirliliğiyle ilgili güzel gelişmeler de yaşanıyor. 2019 öncesi Türkiye’de, plastik poşet üretimi miktarının yıllık 35 milyar adet civarında olduğu ve bir kişinin yılda ortalama 440 plastik poşet kullandığı belirtilirken, 1 Ocak 2019’da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından başlatılan ücretlendirilmeyle Türkiye’de plastik poşet kullanımı yüzde 75 seviyesinde azaldı.

Ayrıca Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayelerinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca 2017’de başlatılan “Sıfır Atık Projesi” kapsamında geri dönüşüm bilinci kazandırılarak plastik kullanım oranı daha da azaltılıyor.

Hızlı Erişim
Hızlı Linkler
Uygulamalar