09 Mayıs 2026

COP31 BAŞKANI KURUM HATAY’DA ‘DİRENÇLİ ŞEHİRLER’ ‘BAKANLAR TOPLANTISI’NA BAŞKANLIK ETTİ

Hatay’da “Türkiye’nin COP31’e Giden Yolu: Dirençli Şehirler” programının Bakanlar Toplantısı’na başkanlık eden COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Eylem Gündemi’nin ‘Dirençli Şehirler’ başlığı kapsamındaki; bina yaşam döngüsü boyunca emisyonların azaltılması, yeşil bina ve yerleşim sertifikasyon sistemlerinin yaygınlaştırılması, finansman mekanizmalarının güçlendirilmesi, dirençli altyapı ve bina standardizasyonuna yönelik 4 temel yaklaşımını anlattı. Bakan Kurum, “Bu başlıklar sadece ulusal değil; COP sürecinin birikmiş ve ertelenemez öncelikleridir. Hatay Deklarasyonu COP31 sürecinde şehirlerin dayanıklılığını noktasında küresel ölçekte yön belirleyen bir adım olacaktır. Artık mesele niyet değil, uygulamadır. Artık mesele söz değil, sonuçtur. Hep söylüyoruz; ya şehirlerimizi geleceğe hazırlayacağız ya da geleceğin krizlerine hazırlıksız yakalanacağız” dedi. Toplantıda katılımcı ülkelerin bakanları ve uluslararası kuruluşların temsilcileri Hatay’da yürütülen çalışmalardan övgüyle bahsetti. Birleşmiş Milletler Türkiye Mukim Koordinatörü Ahonsi, “Entegre ve kapsayıcı dirençli kentsel toparlanma için Hatay global bir simge oldu” derken, Arnavutluk Çevre Bakan Yardımcısı Genti Gazheli, “Bunu sadece Türkiye yapabilirdi, gerçekten başka ülkelerde bu imkansız. Bir mucizeyi gerçekleştirdiniz” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin COP31 ev sahipliği kapsamında Hatay’da düzenlenen “Türkiye’nin COP31’e Giden Yolu: Dirençli Şehirler” programı 2’nci gününde, Bakanlar Toplantısı ile devam etti. COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un başkanlık ettiği toplantıya BM-HABITAT İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach, Birleşmiş Milletler Türkiye Mukim Koordinatörü Babatunde A. Ahonsi, Bangladeş Çevre Bakanı Abdul Awal Minto, Libya Çevre Bakanı İbrahim Al Munir, Brunei Kalkınma Bakanı Muhammad Juanda, Maldivler İklim, Çevre ve Enerji Bakanı Ali Shareef, Gambiya Çevre, İklim Değişikliği ve Doğal Kaynaklar Bakanı Rohey John Manjang, Somali Çevre ve İklim Değişikliği Bakanı Bashir Mohamed Jama, Suriye Yerel Yönetimler ve Çevre Bakanı Mohammed Anjrani, Kosova Çevre ve Mekansal Planlama Bakanı Fitore Pacolli, Azerbaycan Dışişleri Bakan Yardımcısı Yalçın Rafayev, Arnavutluk Çevre Bakan Yardımcısı Genti Gazheli, Katar, Suudi Arabistan ve İran bakan yardımcıları, diğer ülkelerin büyükelçileri ve yabancı temsilciler katıldı.

DİRENÇLİ ŞEHİRLER VE 4 TEMEL ÖNCELİK

Toplantının açılışında konuşan Bakan Kurum, Türkiye’nin COP31 Eylem Gündemi’nin en güçlü başlıklarından birinin ‘Dirençli Şehirler’ olduğunu bu kapsamdaki 4 temel önceliği açıkladı. İlk olarak binaların tüm yaşam döngüsü boyunca emisyonların azaltılması başlığını anlatan Bakan Kurum, 2030’a kadar bu alanda yaklaşık yıllık 1 trilyon dolarlık yatırım ihtiyacı söz konusu olduğunu belirtti. İkinci olarak yeşil bina ve yerleşim sertifikasyon sistemlerini önceliklendirdiklerini ifade eden Bakan Kurum, bu alanda bugün küresel ölçekte 120 milyon metrik ton karbon emisyonunun önlenmesine katkı sağladığını ancak bu rakamın yetersiz kaldığını uygulamaların daha geniş ölçekte yaygınlaştırılması gerektiğini dile getirdi. Üçüncü başlık olarak finansman mekanizmalarını anlatan Bakan Kurum, kentsel iklim finansmanının yaklaşık yüzde 69’unun yurtiçi kaynaklardan karşılandığını, uluslararası finansmanın ise halen yüzde 2 seviyelerinde olduğuna işaret etti. Bu durumun daha kapsayıcı ve etkin finansman mekanizmalarının geliştirilmesini zorunluluğunu ortaya koyduğunu vurguladı. 4. madde olarak dirençli altyapı ve bina standartları başlığını ele alan Bakan Kurum, yeni standartlara göre inşa edilen yapılarda enerji tüketiminin yüzde 50’ye kadar azaltılabildiğine dikkati çekti.

“HATAY DEKLARASYONU COP31 SÜRECİNDE KÜRESEL ÖLÇEKTE YÖN BELİRLEYECEK”

Bakan Kurum, program sonunda açıklanacak Hatay Deklarasyonu’nun COP31 sürecinde de önemli bir rehber olacağına dikkat çekerek şunları söyledi: Biz bu öncelikleri belirlerken yalnızca hedefleri konuşmadık. Uygulamada da nerede aksama var, nerede tıkanma var; hepsini verileriyle ortaya koyduk. Dolayısıyla bugün burada ifade ettiğimiz başlıklar sadece ulusal değil; COP sürecinin birikmiş ve ertelenemez öncelikleridir. Hatay’da ortaya koyacağımız irade ve hazırlayacağımız “Hatay Deklarasyonu” COP31 sürecinde şehirlerin dayanıklılığını noktasında küresel ölçekte yön belirleyen bir adım olacaktır. Artık mesele niyet değil, uygulamadır. Artık mesele söz değil, sonuçtur. Bu nedenle bugün burada yapacağımız değerlendirmelerin; somut iş birliklerine, planlanan ve sahada karşılığı bulunan adımlara dönüşmesini bekliyoruz. Artık hep söylüyoruz; ya şehirlerimizi geleceğe hazırlayacağız ya da geleceğin krizlerine hazırlıksız yakalanacağız.

“ULUSLARARASI İŞ BİRLİĞİ İMKANLARINI İNŞA ETMEYİ SÜRDÜRECEĞİZ”

Bakan Kurum toplantının kapanışında da programın oldukça verimli geçtiğine vurgu yaparak, “Hatay'da ortaya koyduğumuz diyaloğu ve iş birliği iradesini son derece kıymetli buluyoruz. Hatay bugün aslında hepimize çok güçlü bir mesaj vermektedir. Bu şehir, yaşadığı o büyük acıya rağmen yeniden ayağa kalkma iradesi göstermiş, dayanışmanın ve umudun sembolü haline gelmiştir. Hatay Deklarasyonu ile birlikte ortaya çıkan ortak yaklaşımın, şehirlerin dayanıklılığı konusunda uluslararası düzeyde önemli bir referans kaynağı olacağına inanıyoruz. Türkiye olarak biz de dirençli şehirler, sürdürülebilir kalkınma ve afetlere hazırlıklı yaşam alanları konusunda uluslararası iş birliği imkanlarını inşa etmeyi sürdüreceğiz” dedi.

YABANCI BAKAN VE ULUSLARARASI KURULUŞLARIN TEMSİLCİLERİNDEN ASRIN İNŞA SEFERBERLİĞİNE ÖVGÜ

Toplantıda söz alan Birleşmiş Milletler Türkiye Mukim Koordinatörü Babatunde A. Ahonsi, “Entegre ve kapsayıcı dirençli kentsel toparlanma için Hatay global bir simge oldu. Şunu hep beraber görüyoruz; bu modeli alıp bizim Antalya'da da COP31 döneminde eylemlerimize koymamız gerekiyor” diye konuştu. Arnavutluk Çevre Bakan Yardımcısı Genti Gazheli, Hatay’daki gözlemlerini, “Harika çalışmalara şahit oldum. Hem kültür hem de turizm merkezi olan bu güzel şehir, eski köklü tarihiyle birlikte yeniden ayağa kaldırılmış. 2 yıl gibi bir sürede bunun yapılması gerçekten çok büyük bir tecrübe. Bunu sadece Türkiye yapabilirdi, gerçekten başka ülkelerde bu imkansız. Bir mucizeyi gerçekleştirdiniz ve şimdi insanların çoğu yeni evlerine taşınmış durumda” sözleriyle anlattı.

“SİZDEN ÇOK ŞEY ÖĞRENDİK”

Gambiya Çevre, İklim Değişikliği ve Doğal Kaynaklar Bakanı Rohey John Manjang, Türkiye’nin deprem bölgesinde halkının yanında olduğunu belirterek, “Sizden çok şey öğrendik” dedi. Suriye Yerel Yönetimler ve Çevre Bakanı Mohammed Anjrani, dirençli şehirler konusunda iş birliğinin Suriye için büyük önem arz ettiğini ifade ederek, “Özellikle yerel yönetimler arası tecrübe paylaşımı ve teknik destek mekanizmalarının güçlendirilmesi, kriz bölgelerindeki şehirlerin ayağa kalkmasına büyük katkı sağlayacaktır” diye konuştu. Libya Çevre Bakanı İbrahim Al Munir ise Türkiye ile güçlü bağlara vurgu yaptı, son zamanlarda bölgede yaşanan sellere dikkat çekti.

“GÖRDÜKLERİMİZ GERÇEKTEN DE GELECEĞİN YENİDEN İNŞASINI GÖSTERİYOR”

BM Afet Riskini Azaltma Ofisi, Avrupa ve Orta Asya’dan Sorumlu Başkan Yardımcısı Sebastien Penzini de Hatay’ın COP31’in ‘dirençli şehirler’ başlığı için önemli bir durak olduğunu belirterek şöyle konuştu: Bizim gördüklerimiz, sizin açıkladıklarınız; sadece yeniden inşayı göstermiyor, gerçekten de geleceğin yeniden inşasını da gösteriyor ve tam olarak da bu bahsettiklerimiz; dirençliliğin anlamı, sürdürülebilirliğin anlamı. İnanıyoruz ki COP31 şehirler için, belediyeler için ve yerel aktörler için, toplumlar için çok başarılı olacak.

Katılımcı bakanların ve üst düzey kuruluşların temsilcilerinin övgüleri için teşekkür eden Bakan Kurum, “O kış gününde biz bu sokaklarda gerçekten o acılara şahitlik ettik ama bugün bu mutluluğu görüyor olabilmek, sizlerden duyuyor olabilmek bizim için de çok anlamlıydı” ifadelerini kullandı.

Murat KURUM

Murat KURUM

COP31 BAŞKANI KURUM HATAY’DA ‘DİRENÇLİ ŞEHİRLER’ ‘BAKANLAR TOPLANTISI’NA BAŞKANLIK ETTİ

Hızlı Linkler

Uygulamalar

HATAY DEKLARASYONU AÇIKLANDI

COP31 BAŞKANI KURUM HATAY’DA ‘DİRENÇLİ ŞEHİRLER’ ‘BAKANLAR TOPLANTISI’NA BAŞKANLIK ETTİ

BAKAN KURUM'DAN HATAY'DA COP31 DİPLOMASİSİ

HATAY’DA ‘TÜRKİYE’NİN COP31’E GİDEN YOLU: DİRENÇLİ ŞEHİRLER’ PROGRAMI

KAÇAK ASFALT ÜRETİM TESİSİ İŞLETEN BELEDİYEYE CEZA

GİRESUN’DA ÇEVREYİ KİRLETEN MADENE KISMİ KAPATMA VE 3 KATI PARA CEZASI