BÜTÜNLEŞİK KIYI ALANLARI PLANLAMASI ÇALIŞMALARI

Bakanlığımız ülkemiz kıyılarına yönelik kıyı alanlarının dengeli ve düzenli bir şekilde korunarak kullanılmasını sağlamak amacıyla, uluslararası örnekler de gözden geçirilmek suretiyle kıyı alanları yönetimi anlayışının irdelenmesi ve buna yönelik olarak kıyı mevzuatını düzenleme çalışmaları 2007 yılından bu yana sürdürülmektedir.
 
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı; kıyıların korunması ve kamu yararına kullanılmasına ilişkin olarak bu kanun ile belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde merkezde düzenleyici ve denetleyici tek yetkili kurumdur. Bakanlığımızca 3621 sayılı Kıyı Kanunu ve ilgili mevzuatlar çerçevesinde kıyı alanlarında dolgu amaçlı imar planları çalışmaları yürütmekle birlikte, bu planların uygulanmasına ve kıyıların denetimine yönelik gerekli her türlü tedbiri almaktadır.
 
Bunun yanı sıra Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın Teşkilat ve Görevleri ile ilgili 4 Temmuz 2011 tarih ve 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, bütünleşik kıyı alanları yönetimi ve planlaması çalışmaları, kıyı alanlarının düzenlenmesine dair iş ve işlemler ile bu alanlara ilişkin jeolojik ve jeoteknik etütleri yapmak, yaptırmak ve onaylamak, kıyı kenar çizgisini tespit etmek, onaylamak ve tescilini sağlamakla yükümlüdür.
 
Mevzuat gereği mevzuat hükümlerine uygun olarak yürüttüğü bu çalışmalara uygun olarak, ülkemizdeki kıyı planlama ve uygulama çalışmalarına yeni bir yaklaşım getirmek, kıyı alanlarının uyumlu ve dengeli bir şekilde korunarak kullanımını teşvik etmek üzere noktasal kararlar yerine üst ölçekten bakarak tüm sektörleri dikkate alan bütüncül politika ve karar alma sürecinin geliştirilmesi amacıyla Bakanlığımızca Bütünleşik Kıyı Alanları Yönetimi Planları çalışmaları yürütülmektedir.
 
Bütünleşik Kıyı Alanları Yönetimi Planları ile fiziksel planlamaya planın uygulanması sürecini ve yönetim boyutunu da dâhil etmek üzere yaşanan sorunların çözümüne yönelik stratejik düzeyde kararlar üretilmesi ve kıyının koruma-kullanma dengesi gözetilerek kullanımını sağlayacak çalışmalar elde edilmesi hedeflenmektedir.
 
Bu hedef doğrultusunda, bu sorunların çözümüne yönelik olarak Bakanlığımız kıyı, dolgu alanları, sahil şeridi ve bu alanlarda yer alan kullanımların devamı ve tamamlayıcısı olan kullanımların yer aldığı geri sahaların korunmasına, kullanılmasına ve yapılaşmasına dair her tür ve ölçekteki alternatifli plan çalışmaları yürütmektedir.
 
Bütünleşik Kıyı Alanları Planları yerel beklenti ve talepleri yönlendiren, kıyı alanlarındaki çakışan yetki alanlarını düzenleyen ve yatırım süreçlerini hızlandıran, kıyıdaki paydaşlar arasındaki anlaşmazlıkları çözen ve çevre sağlığı ile ekonomik gelişme arasındaki dengeyi kurmaya çalışan bir plandır. Bu plan mekânsal planları yönlendiren ve yereldeki planlara yol gösteren bir içerikte hazırlanmaktadır.
 
Ayrıca bu planlar uluslararası yükümlülüklerimizi karşılayan, yerel beklenti ve talepleri yönlendiren, kıyı alanlarındaki çakışan yetki alanlarını düzenleyen ve yatırım süreçlerini hızlandıran, kıyıdaki paydaşlar arasındaki anlaşmazlıkları çözen ve çevre sağlığı ile ekonomik gelişme arasındaki dengeyi kurmaya çalışan bir araç olacaktır.
 
Bu planlar ile çevre düzeni planları da dâhil, kıyı alanlarına ilişkin tüm planlama ve uygulamalara girdi sağlanacak, kıyı kenar çizgisinin kıyı ve deniz tarafına ilişkin karar ve stratejiler üreterek ilgili idareleri bağlayıcı, sahil şeridi ve kara tarafına ilişkin getirdiği stratejilerle de ilgili idarelerin uygulamalarına yol gösterici bir plan olacaktır.
 
Bakanlığımız bu planlama çalışmaları sonucunda Kıyı Veri Envanterinin oluşturulması, kara ve su ekosistemlerinin korunması, çevresel sürdürülebilirliğin sağlanması, arazi kullanım planları için stratejik çerçeve oluşturulması, kıyı yatırımları ile ilgili karar verme sürecinin geliştirilmesi ve hızlandırılması, kıyı yönetimi modeli ve izleme sisteminin oluşturulmasını hedeflemektedir.
 
2015 yılı itibariyle İskenderun Körfezi Kıyı Alanları Bütünsel Planı (2009 yılında onaylandı), Samsun Bütünleşik Kıyı Alanları Strateji Belgesi (2011 yılında Strateji belgesi olarak onaylandı), Antalya Bütünleşik Kıyı Alanları Strateji Belgesi (2011 yılında Strateji belgesi olarak onaylandı) ve İzmit Körfezi (Kocaeli-Yalova) Bütünleşik Kıyı Alanları Planı (2014 yılında onaylandı) mevcut onaylı plan ve strateji belgeleridir.